Kolarstwo przełajowe - cyclocross to dyscyplina wyścigów rowerowych, która polega na jeździe na rowerze na krótkim torze terenowym, zwykle w parku lub w innym tego typu miejscu. Trasy obejmują takie elementy, jak błoto, piaskownice, barierki lub zbocza zbyt strome do jazdy, zmuszające jeźdźców do biegania z rowerem na ramieniu, a także łatwiejsze sekcje.
Rower przełajowy został zaprojektowany specjalnie do tej formy wyścigów i jego konstrukcja służy szybkiej jeździe i umożliwia noszenie go, gdy wymaga tego teren.
Gravele natomiast są raczej przeznaczone do długich dni w siodle na różnych nawierzchniach i terenach oraz do jazdy z różnymi rodzajami bagażu podczas wielodniowych wycieczek. Łączy w sobie wiele cech roweru szosowego z możliwościami roweru górskiego do jazdy w dowolnym miejscu. Jest to rower o wiele bardziej wszechstronny.
Jakie są więc różnice w projekcie i funkcjach?
RAMA
Rama przełajowa musi być lekka, ponieważ zbudowany wokół niej rower będzie noszony. Oznacza to, że normą są ramy z aluminium i włókna węglowego. Czysta rama przełajowa nie będzie miała oczek na błotniki ani bagażniki, ponieważ nigdy nie będziesz ich potrzebować do wyścigów. Są jednak charakterystyczne dla graveli, ponieważ przydałyby się bagażniki do przewożenia bagażu i błotniki, które pomogą Ci zachować suchość podczas długiej wycieczki.
Ramy gravelowe są zwykle nieco cięższe, ponieważ muszą być wystarczająco sztywne, aby przenosić obciążenia.
Geometria ramy — kąty i długości jej różnych rur — określa sposób jej obsługi, a tutaj występują znaczne różnice.
Rower przełajowy zwykle ma główkę pod kątem około 73° do szybkich skrętów, podczas gdy gravel będzie mniej więcej o stopień płytszy, aby zapewnić bardziej stabilne prowadzenie.
Pozycja jazdy jest również inna, z dłuższymi kątami główki i krótszymi górnymi rurami w rowerach gravel, co zapewnia bardziej wyprostowaną pozycję. Z tyłu gravel będzie miał dłuższe dolne widełki, więc będzie prześwit na piętę dla sakw. Oczywiście zdarzają się wyjątki od reguły ☺
OPONY
Rowery typu gravel są zwykle wyposażone w grube, uniwersalne opony, takie jak te uniwersalne opony Gravel Duro.
Zasady UCI, mówią, że opony przełajowe nie mogą mieć więcej niż 33 mm szerokości. Zwykle w ramie przełajowej jest miejsce na nieco szersze opony ale to gravele wymagają znacznie większych opon. Opony do graveli zdecydowanie poszerzyły się w ciągu ostatnich kilku lat, a to + głęboki bieżnik zwiększyło przepaść między nimi a rowerami przełajowymi.
Koła przystosowane do zastosowania bezdętkowego są coraz częściej spotykane zarówno w rowerach przełajowych, jak i szutrowych. Opony bezdętkowe nie są podatne na przebicia spowodowane zaciśnięciem opony na feldze — nie ma dętki, którą można by uszczypnąć. Dzięki temu mogą się toczyć przy niższych ciśnieniach. Oznacza to dla użytkownika większą przyczepność i wygodniejszą jazdę zarówno w terenie i na drodze.
Opony przełajowe często nie zapewniają takiego samego poziomu ochrony przed przebiciem jak opony „szutrowe” i zostały zaprojektowane tak, aby były lżejsze i bardziej elastyczne podczas wyścigów.
HAMULCE
Każdy gravel, jaki możemy znaleźć, ma hamulce tarczowe. Oprócz zalet w zakresie siły hamowania i spójności na mokrej nawierzchni, tarcze mają bardzo dużą zaletę w przypadku jazdy po kiepskiej nawierzchni: nie mają na nie wpływu uszkodzenia obręczy. Jest to warte dodatkowych kilku gramów w stosunku do hamulców V- brake.
Niewielka garstka rowerów przełajowych jest nadal dostępna z hamulcami typu v-brake, ale rowery przełajowe prawie powszechnie również używają tarcz, z tych samych powodów.
WYPOSAŻENIE
Klasyczne przełożenie do wyścigów przełajowych łączy mechanizm korbowy 46/36 i kasetę o średniej szerokości, taką jak 11-28. Nie potrzebujesz wysokich przełożeń roweru szosowego, ponieważ nie będziesz zjeżdżać w dół z prędkością ponad 50 km/h, ale nadal potrzebujesz dość niskich przełożeń, aby pokonywać zbocza trasy.
Gravele mają szerszy zakres przełożeń. Powszechny jest mechanizm korbowy 48/31 lub 46/30 z kasetą 11-34, tutaj również spotkamy się z wyjątkami od reguły. Ważne: prawie żaden gravel nie ma potrójnego mechanizmu korbowego. Możesz uzyskać większy zasięg z dodatkową tarczą, ale musimy przyznać, że uzyskasz całkiem niezły zakres mając tylko dwie zębatki z przodu.
Podsumowując…
Rowery typu gravel powstały stosunkowo niedawno i to one czerpią pomysły z rowerów przełajowych i dorzucają grubsze opony z rowerów górskich i hybryd, szerszy zakres przełożeń z rowerów turystycznych i pozycje do całodziennej jazdy z rowerów sportowych.
W swojej najczystszej formie rowery przełajowe mają bardzo wąski cel, co prowadzi do bardzo specyficznej konstrukcji ramy i cech. Dla wielu pozycja podczas jazdy na czysto przełajowym rowerze wyścigowym będzie zbyt agresywna, ten rower nie jest najlepszym wyborem na całodniowe odkrywanie nowych szlaków. Są genialne do wyścigów przełajowych, ale ich wszechstronność jest ograniczona ze względu na brak błotników i bagażników, stosunkowo wąskie zakresy przełożeń i niemożność założenia bardzo grubych opon. Gravele są zwykle o wiele bardziej wszechstronne, z wyjątkiem niektórych modeli wyścigowych.
Jeśli zamierzasz używać roweru szutrowego do wyścigu przełajowego, najważniejszą rzeczą do rozważenia będą opony. Jeśli ścigasz się w błotnistych i mokrych warunkach, być może będziesz musiał zmienić opony na coś z bardziej agresywnym bieżnikiem, aby zapewnić przyzwoity poziom przyczepności na zboczach.
Jeśli masz ochotę rozszerzyć swoją jazdę o drogi gruntowe i szlaki, ale chcesz się tam dostać po drodze, dobrą wiadomością jest to, że masz duży wybór. Pomyśl o preferowanej pozycji do jazdy, jak zamierzasz przewozić bagaż — jeśli w ogóle — oraz o terenie po którym będziesz się głównie poruszać i weź to wszystko pod uwagę, dokonując wyboru.
